Van een mix max naar beter Javaans

Voor de Indonesische- en Javaanse taalcursussen, respectievelijk bahasa Indonesia en basa Jawa, slaagt iedereen. Dit is al jaren een feit, omdat de ‘slechte’ cursisten simpelweg niet verschijnen op de examendagen. In de studiezaal van de Indonesische ambassade werd afgelopen maandag, onder het genot van een hapje en drankje, de cijfers bekend gemaakt.

Van een mix max naar beter Javaans

Voor de Indonesische- en Javaanse taalcursussen, respectievelijk bahasa Indonesia en basa Jawa, slaagt iedereen. Dit is al jaren een feit, omdat de ‘slechte’ cursisten simpelweg niet verschijnen op de examendagen. In de studiezaal van de Indonesische ambassade werd afgelopen maandag, onder het genot van een hapje en drankje, de cijfers bekend gemaakt.

Uit De Ware Tijd van dinsdag 21 januari 2014 door Charles Chang.

Leginah Partowidjojo schrikt wanneer ze met een gemiddelde van 8,5 als beste slaagt voor niveau één bahasa Indonesia. Als alles naar wens verloopt, bezoekt zij volgend jaar Indonesië. “Ik wil het land zien waar mijn voorouders vandaan komen.” Partowidjojo heeft helaas geen familie kunnen opsporen via internet, maar Indonesische films en liedjes geven haar ook reden genoeg om de taal te leren. De best geslaagde van niveau twee, Irene Ronoredjo, heeft ook dezelfde redenen, alleen heeft het haar meer moeite gekost. Ronoredjo woont niet op Blauwgrond, maar op Voorburg, Commewijne. “Dat is 47 kilometer en als het verkeer meevalt, doe ik het in een uur.” Haar overleden moeder is een Indonesische en daarom wil ze haar roots opzoeken. “Toen ze nog leefde, had ik haar nodig om de films en liedjes te verstaan, nu weet ik het uit mezelf.” In de vorige cursus was de leerkracht ook als hoogste geëindigd. “Als leerkracht moet je het voorbeeld geven, maar ik vind het bahasa ook een fantastische taal!”  

Hoog Javaans

Bij de andere cursus, het basa Jawa, zwaait Roy Ong Sioe Khing met de eer. De eigenaar van restaurant Sarinah komt oorspronkelijk uit Indonesië, maar desondanks kent hij het Javaans niet helemaal. “Thuis werd Nederlands gesproken, want mijn vader kwam uit Bandung en mijn moeder uit Oost-Java. Het ngoko Javaans heb ik dus een beetje van mijn moeder, verder heb ik het hier op het werk, onder de markt en door de muziek geleerd. Het krama inggil of hoge Javaans heb ik op de cursus geleerd.” Ong heeft altijd de taal willen leren, maar heeft pas op zijn pensioengerechtigde leeftijd tijd ervoor. “Basa Jawa is een mooie klassieke taal met verschillende niveaus en dat maakt het uniek.” 

Behalve mooi, is zoeken naar identiteit ook een reden om de eigen taal beter te spreken. “Ik was ‘afgedwaald’, zegt Johannes Kartowirjo. Van de vier overgebleven cursisten van het eerste niveau was hij de beste. “Wat ik sprak was een mix max, nu kan ik me beter presenteren en corrigeer ik anderen die voor openstaan. Want er zijn ook ouderen die het Javaans slechter dan mij spreken.”

Cursusleider van zowel de Indonesische als Javaanse taal, Roesman Darmohoetomo, gaat ondanks het niet-verbijsterend groot aantal geslaagden door met een nieuw cursusjaar. Tijdens Indofair zijn 41 inschrijvingen binnengehaald. Maar de grootste uitdaging telkens, blijft het terugbrengen van het aantal uitvallers. Circa een vijfde maakt de cursus af. Daarom introduceert pak ‘Darmo’ opnieuw een andere betalingsconditie wanneer de cursussen in januari volgend jaar beginnen.